** Nieuws over **
Tyrannosaurus rex
12 augustus 2004
T.rex groeide snel, stierf jong!
GREGORY M. ERICKSON, PETER J. MAKOVICKY, PHILIP J. CURRIE, MARK A. NORELL,
SCOTT A. YERBY & CHRISTOPHER A. BROCHU. 2004. Gigantism and comparative
life-history parameters of tyrannosaurid dinosaurs. Nature 430, 772-775.
Erickson en zijn collega's hebben een geheel nieuwe aanpak gekozen om de groeisnelheid van Tyrannosauride dinosaurussen te onderzoeken. De methode bestaat al wat langer maar hierbij moet stukjes bot doormidden gezaagd worden en dat vinden de meeste musea niet leuk. Maar toen waren maar een stuk of 7 skeletten van T.rex bekend, nu zijn er meer dan 30. Er worden superdunne plakjes van het bot gesneden en onder de microscoop gelegd en beschenen met verschillende kleuren licht. De plakjes laten dan ringen zien zoals je bij een omgezaagde boom kunt zien en precies zoals bij de boom kunnen de ringen de leeftijd en groeisnelheid van het dier onthullen. Voor dit onderzoek hebben de onderzoekers beenderen gebruikt van verschillende tyrannosauride dinosaurussen zoals Tyrannosaurus rex, Albertosaurus sarcophagus, Gorgosaurus libratus en Daspletosaurus torosus.
De resultaten werden geplot in een grafiek en lieten eenduidende resultaten zien voor al deze tyrannosauride dinosaurussen. Een jeugdfase, dan een fase van ongekende groei en een afname tot groeistilstand als volwassen dier. De beroemde T.rex met de naam Sue stopte met groeien ongeveer 9 jaar voor haar dood die volgens dit onderzoek met 28 jaar stierf. Voor Tyrannosaurussen geldt dat zij een jeugd van zo'n 12 jaar hadden met een gewicht onder de 1000kg, dan een fase van ongekende groei in de pubertijd (hoewel we niet weten op welke leeftijd T.rex sexueel actief / vruchtbaar werd) tot een jaar of 18-20 en dan de volwassenheid. Volgens dit onderzoek werden Tyrannosaurussen niet zo heel oud (Sue, 28 jaar) en dat klopt met de tot nu toe gevonden skeletten. Er zijn geen Tyrannosaurussen bekend die ouder zijn dan Sue. Een schatting gebaseerd op zoogdieren zou een maximale leeftijd van 60 a 70 jaar suggereren. Een mogelijke verklaring hiervoor kan de snelheid zijn waarmee ze zich voortplanten. Een aantal eieren kunnen meer navolgelingen voortbrengen dan de een a twee bij grote zoogdieren.
Wat opvalt aan de groei van Tyrannosaurussen is de groei tijdens de pubertijd (2 kg per dag), dit is 4 keer zoveel als bij de andere tyrannosauride dinosaurussen. Het is ook duidelijk dat T.rex sneller groeide, maar niet langer dan de andere tyrannosauride dinosauriërs.
Dit heeft ook implicaties voor het gedrag van Tyrannosaurussen. Een studie uit 2000 van Hutchinson & Garcia stelt dat er een limiet is aan het gewicht van hard rennende Tyrannosaurussen. Zij komen tot een gewicht van 1000kg, waar T.rex de eerste 12 jaar van zijn leven dus onder blijft. Dit ondersteunt de mening van sommige paleontologen dat Tyrannosaurussen verschillende taken hadden in een groep, de jonge jagen een dier op richting de oudere om het af te maken. Dit was ook te zien in de Discovery serie 'Dinosaur Planet' met de aflevering over 'Little Das' Hunt'. Het kan ook zijn dat (als Tyrannosaurussen niet in groepen gejaagd hebben) jonge dieren er een geheel andere levenswijze op na hebben gehouden dan de oudere dieren. Misschien waren de jong t.rex' wel jagers en de oudere aaseters? Krijgt Jack Horner toch nog zijn gelijk?
Een ding moet echter wel vermeld worden, en dat is dat die groeiringen of eigenlijk anti-groeiringen (LAG= Lines of Arrested Growth) beïnvloed kunnen worden door externe oorzaken. Een lange periode van droogte bijvoorbeeld. Hoe het ook zij, een mooi onderzoek.